بسیاری از افراد با شنیدن نام لیزر درمانی، تصور اشعههای خطرناک یا رادیواکتیو را در ذهن میآورند؛ این در حالی است که لیزرهای مورد استفاده در فیزیوتراپی کاملاً بیخطر، بدون درد و غیرتهاجمی هستند. این روش با تابش نور در طول موجهای خاص به عمق بافت همچنین فرایندهای طبیعی ترمیم بدن را در سطح سلولی تحریک کرده را که در کاهش درد مفید است ، التهاب و تسریع بهبود آسیبهای عضلانی-اسکلتی کمک میکند. امروزه لیزر درمانی بهعنوان بخشی از پروتکلهای استاندارد توانبخشی، در کنار سایر تکنیکهای فیزیوتراپی برای طیف وسیعی از بیماران بهکار گرفته میشود.
لیزر در محدوده تابش امواج الکترومغناطیس مادون قرمز، نور مرئی و ماوراء بنفش است.
مونوکروماتیک یا تک رنگی بدلیل طول موج یکسان و هم فاز بودن امواج از خصوصیات منحصر لیزر است.
لیزر درمانی چیست
لیزر درمانی یا معادل انگیلیسی آن (Laser Therapy)، که در ادبیات علمی امروز بیشتر با عنوان فوتوبیومدولاسیون شناخته میشود، به روشی در فیزیوتراپی گفته میشود که در آن از انرژی نور با طولموج مشخص برای تحریک فرآیندهای ترمیمی طبیعی بدن در سطح سلولی استفاده میشود. برخلاف تصور رایج، این روش هیچ ارتباطی با لیزرهای جراحی یا لیزرهای زیبایی پرقدرت ندارد؛ لیزر در فیزیوتراپی معمولاً از نوع کمتوان (Low-Level Laser) است که هیچ بافتی را نمیبرد یا نمیسوزاند.
درادامه نکتهای که این روش را از بسیاری از مدالیتههای دیگر فیزیوتراپی متمایز میکند، سطح اثرگذاری آن است: فوتونهای نوری، بهجای ایجاد گرما یا فشار مکانیکی در بافت، مستقیماً توسط میتوکندری در نیروگاه انرژیساز سلول جذب میشوند. این جذب نوری، زنجیره تنفسی میتوکندری را فعال کرده و تولید آدنوزینتریفسفات (ATP)، یعنی واحد اصلی انرژی سلولی، را افزایش میدهد.
در نتیجه این فرآیند، لیزر تراپی مجموعهای از واکنشهای زیستی مثبت است که موجب تسریع تکثیر سلولی، کاهش پیامرسانهای التهابی، و تحریک ترمیم بافت آسیبدیده در همه سطحی که با چشم غیرمسلح دیده نمیشود اما اثر بالینی واقعی دارد موثر واقع میشود.
لازم به ذکر است که این روش کاملاً غیرتهاجمی، بدون درد و بدون نیاز به دوران نقاهت است. پروب دستگاه صرفاً روی پوست ناحیه موردنظر بدون هیچ فشاری حرکت داده میشود و بیمار معمولاً چیزی بیش از گرمای بسیار خفیف احساس نمیکند.
انواع لیزر درمانی
لیزر درمانی در فیزیوتراپی با توجه به نوع دستگاه، طول موج، توان و عمق اثرگذاری به روشهای مختلفی انجام میشود. لیزرهای کمتوان (Low-Level Laser Therapy) بیشتر با هدف کمک به کاهش درد و تحریک فرایندهای ترمیمی بافت بهکار میروند، درحالیکه برخی لیزرهای پرتوان میتوانند انرژی بیشتری را به بافت منتقل کنند. انتخاب نوع لیزر و تنظیمات درمان باید بر اساس نوع آسیب، محل درد، شرایط بافت و وضعیت فرد توسط فیزیوتراپیست بررسی میگردد.
-
لیزر داغ (Hot Laser)
گرما درون بافت مشخص ایجاد میشود و سبب تخریب همان بافت میشود و بافت های مجاور را آسیب نمیزند.
از لیزر داغ برای جراحی و برش پوست و تخریب بافت های مشخصی استفاده میشود.
-
لیزر سرد (Cold Laser)
توان خروجی این نوع لیزر پایین است و بهدلیل تسهیل فرایند ترمیم بافت، بهکار میرود
لیزر سرد در توانبخشی کاربردهای زیادی دارد و در سطح سلولی باعث افزایش تولید ATP ، تحریک ماکروفاژها،
تحریک فیبروبلاستها برای افزایش تولید کلاژن، تغییر هدایت عصبی و ژرنراسیون و گشادی عروق میشود.
لیزر پر توان
در حقیقت لیزر پرتوان با ایجاد گرمای موضعی در عمق بافت هدف عمل میکند و عمدتاً در کاربردهای جراحی مانند برش پوست و تخریب کنترلشده بافتهای خاص بهکار میرود، بدون آنکه به بافتهای مجاور آسیبی وارد کند. با این حال، در فیزیوتراپی و توانبخشی، استفاده از این نوع لیزر محدود است و عمدتاً برای شرایطی در نظر گرفته میشود که نیاز به تأثیر عمیقتر و متمرکزتر بر بافت وجود دارد. تصمیمگیری درباره کاربرد لیزر پرتوان همواره باید توسط فیزیوتراپیست یا پزشک متخصص و پس از بررسی دقیق شرایط بیمار انجام شود، چرا که شدت بالای لیزر موجب خطر آسیب بافتی برای شما در پی داشته باشد.
لیزر کم توان
لیزر کمتوان بدون ایجاد گرمای محسوس در بافت عمل میکند و اساس اصلی لیزر درمانی در فیزیوتراپی است. این نوع لیزر با نفوذ فوتونها به سطح سلولی، فرایند تنفس سلولی و تولید انرژی را تحریک کرده و باعث فعالسازی ماکروفاژها، تحریک فیبروبلاستها برای تولید کلاژن، بهبود هدایت عصبی و اتساع عروق موضعی میشود. به همین دلیل، لیزر کمتوان بهعنوان روشی بدون درد و غیرتهاجمی، در تسکین درد، کاهش التهاب و تسریع ترمیم بافتهای نرم و مفصلی کاربرد گستردهای دارد.
با وجود ایمنی بالای این روش، تعیین دوز، مدتزمان تابش و تعداد جلسات مناسب باید توسط فیزیوتراپیست متخصص و متناسب با نوع و شدت آسیب هر بیمار مشخص شود تا بهترین نتیجه درمانی حاصل شود.
اثرات لیزر درمانی
-
اثر ضد التهاب
نور لیزر باعث تاخیر خون شاهرگی شده و همچنین دستگاه لنف را تحریک به فعالیت بیشتر می کند
(مایعات مناطق متورم را خالی می کند) و در نتیجه درد کم تر می شود.
ضد درد (اثر مسکن). اثر لیزر درمانی دیسک کمر بر روی سلول های عصبی جلوی انتقال پیام درد به مغز را گرفته
و حساسیت عصب را کم تر می کند. همچنین مکانیزم تسکین درد طبیعی بدن را تحریک کرده که عبارت است از
ترشح مقادیر زیاد اندورفین و انکفالین از مغز و غدد فوق کلیه.
| بخوانید و بدانید: با فواید اولتراسوند تراپی بیشتر آشنا شوید |
-
تسریع فرایند ترمیم بافت و رشد سلولی
لیزر درمانی پر توان با نفوذ عمیق در بافت، باعث سرعت بخشیدن به تولید مثل و رشد سلولی می شود.
هنگامی که سلول های تاندون ها، استخوان ها، رباط ها و ماهیچه ها در معرض اشعه ی لیزر قرار بگیرند،
تولید مثل و ترمیم آن ها سریع تر خواهد شد.
-
بهبودی عملکرد اعصاب
بهبودی عملکرد اعصاب در بافت آسیب دیده، می تواند باعث بی حسی یا اختلال در عملکرد اندام های مختلف شود.
با تقبل هزینه لیزر دیسک کمر ، لیزر به فرایند وصل شدن دوباره ی اعصاب شتاب دادهو دامنه ی پتانسیل عمل را به جهت
بهینه سازی فعالیت عضلات، افزایش می دهد.
-
بهبود فعالیت های عروقی
لیزر درمانی پر توان باعث ایجاد مویرگ های جدید در بافت آسیب دیده شده، فرایند بهبود را سرعت بخشیده،
زخم ها را زود تر می بندد و بافت اسکار را کاهش می دهد.کاهش تشکیل بافت فیبروز. لیزر درمانی با قدرت بالا،
تشکیل بافت اسکار ناشی از بریدگی، خراش، سوختگی یا جراحی را کاهش می دهد.
-
ترمیم سریع تر زخم ها با لیزر درمانی
لیزر درمانی پر توان تولید فیبروبلاست (واحد های سازنده ی کلاژن که در ترمیم زخم مورد نیازند) را تحریک می کند.
بیماری هایی که لیزر درمانی در آن ها می تواند موثر باشد:
آرتریت ، خارپاشنه، التهاب فاشایی کف پا، آرنج تنیس بازان، آرنج گلف بازان،پارگی تاندون های روتاتور کاف،
التهاب غلاف سینوویوم، تاندون های اکستانسوری دست،اختلالات TMJ( مفصل فکی – گیجگاهی )، فتق
یا پارگی دیسک کمر،تاندونیت ها، شکستگی، ساییدگی کشکک، سندرم تونل کارپ (CTS) پارگی رباط ،
سیاتیک ، دردگردن ، کمر درد ، دردپشت ، پیچ خوردگی کپسول مفصلی ، التهاب عصب ، آسیب عصب ، ترمیم پس از جراحی.
فواید لیزر درمانی زانو
فواید لیزر درمانی زانوزانو درد یکی از شایعترین مشکلات اسکلتی-عضلانی است که میتواند ناشی از آرتروز، آسیبهای رباطی، التهاب تاندون کشکک یا فرسایش غضروف مفصلی باشد. لیزر درمانی یا همان لیزر تراپی زانو با نفوذ به عمق بافتهای اطراف مفصل، به کاهش التهاب، تسکین درد و بهبود گردش خون موضعی کمک کرده و روند ترمیم غضروف و بافتهای نرم آسیبدیده را تسریع میکند. این روش به ویژه برای بیمارانی که به دنبال کاهش وابستگی به داروهای مسکن یا به تعویق انداختن جراحی هستند، گزینهای مؤثر و کمخطر محسوب میشود.
با این حال، تعیین پروتکل مناسب لیزر درمانی برای زانو باید براساس شدت آسیب و ارزیابی دقیق فیزیوتراپیست متخصص صورت گیرد تا بهترین نتیجه درمانی حاصل شود. کارشناسان کلینیک فیزیوتراپی پارسا با بررسی تخصصی وضعیت زانوی شما، مناسبترین برنامه درمانی را طراحی میکنند؛ برای دریافت مشاوره تخصصی همین امروز با فیزیوتراپی پارسا تماس بگیرید.
لیزر درمانی پا
دردها و آسیبهای ناحیه پا از جمله التهاب فاشیای کف پا (خارپاشنه)، آسیبهای تاندون آشیل، پیچخوردگی مچ پا و التهاب مفاصل کوچک انگشتان، از جمله مشکلات رایج مراجعین به کلینیکهای فیزیوتراپی هستند. امروزه لیزر درمانی پا با تحریک سلولی و بهبود گردش خون موضعی در بافتهای آسیبدیده، به کاهش التهاب، تسکین درد و تسریع ترمیم تاندونها و رباطهای این ناحیه کمک میکند. این روش به دلیل غیرتهاجمی و بدون درد بودن، بهویژه برای ورزشکاران و افرادی که به دلیل ایستادن یا راهرفتن طولانیمدت دچار درد مزمن پا میشوند، گزینهای مناسب محسوب میشود.
از آنجا که ساختار پیچیده استخوانها، تاندونها و رباطهای پا نیازمند تشخیص دقیق منشأ درد است، اجرای لیزر درمانی در این ناحیه باید پس از ارزیابی تخصصی فیزیوتراپیست انجام شود. کارشناسان کلینیک فیزیوتراپی پارسا با بررسی دقیق وضعیت پای شما، مؤثرترین برنامه درمانی را طراحی میکنند؛ برای دریافت مشاوره تخصصی همین امروز با فیزیوتراپی پارسا تماس بگیرید.
لیزر درمانی گردن
به طور کلی دردهای ناحیه گردن که اغلب ناشی از وضعیتهای نامناسب طولانیمدت، کار طولانی با رایانه یا موبایل، فتق دیسک گردنی یا اسپاسم عضلانی هستند که از رایجترین دلایل مراجعه بیماران به کلینیکهای فیزیوتراپی محسوب میشوند. لیزر درمانی گردن با تحریک سلولی و افزایش جریان خون موضعی در بافتهای اطراف مهرههای گردنی، به کاهش التهاب، تسکین درد و بهبود دامنه حرکتی گردن کمک میکند. این روش به دلیل غیرتهاجمی و بدون درد بودن، برای بیمارانی که به دنبال کاهش وابستگی به داروهای مسکن هستند، گزینهای مناسب محسوب میشود.
از آنجا که ناحیه گردن به دلیل مجاورت با نخاع و عروق حساس، نیازمند دقت و ارزیابی تخصصی است، اجرای لیزر درمانی در این ناحیه باید حتماً زیر نظر فیزیوتراپیست مجرب انجام شود. ما در کلینیک فیزیوتراپی پارسا با ارزیابی دقیق وضعیت گردن شما، مناسبترین پروتکل درمانی به شما پیشنهاد میدهیم.
مگنت تراپی بهتر است یا لیزر
انتخاب بین مگنتتراپی و لیزر درمانی، مسئلهای مطلق و جدیدی نیست اما باید در نظر داشت که این دو روش سازوکارهای متفاوتی دارند و هرکدام برای شرایط بالینی خاصی مناسبترند. مگنتتراپی از طریق میدان مغناطیسی، عمق نفوذ بیشتری در بافت دارد و بیشتر برای آسیبهای استخوانی، التهابهای مزمن و بهبود گردش خون عمقی بهکار میرود در مقابل، لیزر درمانی با تحریک سلولی مستقیم، در تسکین سریع درد، ترمیم بافت نرم و کاهش التهاب سطحی اثرگذارتر است. انتخاب روش مناسب به نوع آسیب، عمق درگیری بافت و هدف درمانی بستگی دارد و بهتر است این تصمیم با نظر فیزیوتراپیست و پس از معاینه دقیق گرفته شود.
عوارض لیزر درمانی فیزیوتراپی
لیزر درمانی با توان پایین، طی بیش از چهار دهه بررسی بالینی، عارضه جانبی قابلتوجهی نشان نداده و یکی از ایمنترین روشهای فیزیوتراپی محسوب میشود. در موارد نادر، ممکن است بیمار احساس گرمای خفیف موقت یا حساسیت جزئی در ناحیه تحت درمان را تجربه کند که معمولاً بهسرعت برطرف میشود. تنها نکته احتیاطی جدی، تابش مستقیم به چشم است؛ به همین دلیل در دستگاههای پرتوانتر، استفاده از عینک محافظ توصیه میشود.
کلینیک فیزیوتراپی پارسا با استفاده و بهره گیری از کادری باتجربه و حرفه ای سعی خواهد کرد تا شما را در بهبود عضلات به دست آوردن سلامت کامل همراهی کند. جهت دریافت نوبت می توانید با این کلینیک در روزها و ساعات کاری تماس حاصل فرمایید.
آخرین دیدگاهها